Thursday, 18 August , 2022
امروز : پنج شنبه, ۲۷ مرداد , ۱۴۰۱ - 21 محرم 1444
شناسه خبر : 1486
  پرینتخانه » اورمیه در گذر تاریخ, فرهنگی, یادداشت تاریخ انتشار : 20 دی 1398 - 17:56 |
حمیدرضا فرشباف -کارشناس ارشد مرمت و احیای بناهای تاریخی

اسامی شهر من، هویت شهر من

یادداشتی درباره تغییر نام مسجد تاریخی جنرال به شهید قاسم سلیمانی؛ حمیدرضا فرشباف -کارشناس ارشد مرمت و احیای بناهای تاریخی
اسامی شهر من، هویت شهر من

اسم به نوعی هویت ساز است. نام­گذاری مانند هر عمل دیگر، در بستر اجتماعی و فرهنگی معینی انجام می‏شود و از آن تأثیر می‏پذیرد. دکتر احمد رجب زاده، جامعه شناس معتقد است که “عمل نام­گذاری در سطح یک جامعه و گروه، مبین گرایش‏های جمعی موجود در آن جمع است و می‏توان براساس تغییر در روند نام­گذاری و تحول در نام‏ها در مورد تحول و تغییر آن جامعه قضاوت کرد”.

ادوارد ویلسون، زیست جامعه شناس نیز در این خصوص می‏گوید: “نام‏ها همچنان که شاخصی برای تحولات فرهنگی و اجتماعی محسوب می‏شوند، ملاکی برای پایگاه و طبقه اجتماعی هم هستند”. نام‏ها می‏توانند از زوایا و ابعاد مختلفی مورد بررسی قرار گیرند و به شناخت حیات اجتماعی کمک کنند.
اسامی خیابان­ها، مباحث سیاسی تاریخ و جغرافیای سیاسی شهرها را در هم می­آمیزد. خیلی از مواقع با گذر زمان، علت اصلی این نامگذاری به فراموشی سپرده شدند و باید از ساکنان قدیمی آن علت این نام­گذاری را پرسید.

در کشورهای مختلف برای انتخاب نام خیابان و محلات از شیوه‌های متفاوتی استفاده می‌کنند. برخی کشورها حروف و اعداد را برای نامگذاری انتخاب می‌کنند. در این روش خیابان‌های هر شهری به مناطق، کوچه‌ها و میادین متعدد تقسیم و برای هر کدام از آن­ها عدد یا حروف یا ترکیب آن­ها را انتخاب می‌کنند.

این شیوه البته در بسیاری از موارد باعث سرعت بخشیدن برای یافتن نشانی خیابان‌ها و کوچه‌ها می‌شود. در عین حال، این نوع نام­گذاری فاقد هویت و پیشینه­ی اجتماعی و تاریخی است. نوع دیگری از نام­گذاری براساس وقوع رخدادهای تاریخی در آن محل یا در محلات دیگر است. برخی نامگذاری­ها نیز بر اساس افراد مشهوری است که در آن ناحیه می­زیسته اند یا به افتخار آن ها نامگذاری می­شود.
یا بنابر حادثه­ ی تاریخی صورت گرفته در محل. شخص تاریخی ساکن یا کشته شده در آن محل یا به احترام و یادبود یک شخصیت سیاسی و فرهنگی در محل می‌باشد که با نام گذاری مسجد جنرال اورمیه مطابقت دارد.

به کل خوانش نام مکان در متن شهر به مثابه یکی از ریشه های هویتی آن قادر است به شناخت طبع و طعم فضا و مکان بپردازد و به محض شنیدن این نام است که تصویری از کلیت و پیکره مکان در ذهن شکل میگیرد. ارتباط بین نام یک مکان با محیط طبیعی و مصنوع میتواند همان ارتباط اجزای فرمی و محتوایی آن مکان مفروض شود. وقتی که نامهای نخستین (قدیمی) شهر، محله، گذر و یا مکان خاصی از یک شهر به میان میآید، در ذهن شهروند آن مکان با ویژگیهای منحصر به فردش تداعی میگردد. ممکن است مدتها از ‎تخریب کالبدی مکانی بگذرد اما همچنان نام آن در ذهنیت باقی مانده و بر کیفیت، مفهوم و صفت مکان یا روحیات و ‎ذوقیات سا کنان آن اشاره داشته باشد. انطباق یا عدم انطباق نام مکان با عینیت و صفت موجود آن، میتواند عیار بارزی در شفافیت و خوانایی و یا بحران آن تلقی شود.
چرا که با گذشت زمان هویت مکانی پا را فراتر نهاده و به جزیٔی مهم از تاریخ، اساطیر، اعتقادات و فرهنگ ملل عالم بـدل شدند و به جایی رسیدند که دست کمی از آثار باستانی مهم هر شهر ندارند و چه بسا که از آن نیز مهمتر باشند.

نویسنده : حمیدرضا فرشباف
به اشتراک بگذارید
تعداد دیدگاه : ۰
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.